 Henri
Matisse werd geboren op 31 december 1869 en was een Frans kunstschilder en
artiest. Hij staat bekend als de merkwaardigste Franse Fauvist.
Geboren in een Franse bourgeoisie-familie te Le Cateau-Cambrésis in 1869
studeerde hij aanvankelijk rechten en kwam hij terecht bij het Openbaar
Ministerie. Tijdens een herstel, na een appendicitis-operatie, begint hij
prenten te kopiëren, in 1890.
In 1892 trekt hij weer naar Parijs, waar hij destijds student was geweest, en
laat hij zich inschrijven aan de Académie Julian en volgt hij avondcursus aan de
"Ecole des Arts décoratifs". Beslissend is hier zijn kennismaking met Albert
Marquet en met Gustave Moreau. Hij krijgt ook contact met Georges Rouault,
Charles Camoin, Henri Manguin en met de Belg Henri Evenepoel, zijn latere
geestesgenoten in het Fauvisme.
Aanvankelijk vertonen zijn doeken een eerder omfloerst poëtische Nabis-atmosfeer.
Zijn palet gaat echter opklaren, nadat hij het werk heeft leren kennen van
Vincent Van Gogh en Camille Pissarro
hem heeft gewezen op een minder geslaagd kleurengebruik.
Hij trouwt in 1898 en verblijft kort in Londen, waar hij zich verdiept in het
werk van William Turner. Hierna leert hij de zuiders helle kleuren kennen op
Corsica. In 1899 keert hij terug naar Parijs, op de Quai Saint Michel, waar hij
woont tot 1907.
Na een kort verblijf, in 1904, bij Paul Signac in St.Tropez gaat hij zelfs het
Pointillisme onder handen nemen. "Luxe, calme et volupté" ontstaat, naar een
gedicht van Charles Baudelaire. De
zomer van 1905 brengt hij door te Collioure.
1905 is het jaar waarop de naam Matisse plots en voorgoed op de voorgrond
treedt. Hij wordt gezien als de grondlegger van het Fauvisme, de stijl met de
fel contrasterende kleuren naast elkaar zonder enige overgang, waarbij de harde
confrontaties niet eens getemperd worden. De journalist-criticus Louis
Vauxcelles scheldt de exposanten op het "Salon d'automne" uit voor Les Fauves en
meteen is de toon gezet voor de groep Fauvisten als Matisse, Marquet, de
Vlaminck, Derain ea. "La fenêtre ouverte à Collioure" en "La femme au chapeau"
waren de gewraakte werken van Matisse, op deze expositie. De kritiek was
vernietigend. Men schreef oa."...Uitgenomen de gebruikte materialen, heeft dit
alles niets meer met schilderwerk te maken. Het zijn barbaren die men bij
ongeluk verf in handen gaf, kinderen die men naar hartelust met een
schildersdoos liet morsen...".
Henri Matisse was een meerzijdig kunstenaar, die naast het schilderen ook in het
tekenen, de grafiek, de decoratie en de sculptuur telkens meesterlijke
hoogtepunten creëerde. Zelfs literair presteerde hij, in 1908, "Notes d'un
peintre".
Intussen, in 1907, hadden Pablo Picasso met
zijn ophefmakende "Demoiselles d'Avignon" en Paul
Cézanne met zijn retrospectieve expo in het "Salon d'automne" van datzelfde
jaar, de weg geopend naar het nieuwe kubisme. Maar Matisse bleef zijn
kleurentechniek trouw en vond erkenning bij de grote vreemde verzamelaars, zoals
Stein, Morozov en Chtchoukine. Voor deze laatste maakt hij "La musique" en het
heerlijke "La danse", in 1909. Over dit laatste zegt hij "...Trois couleurs pour
un vaste panneau de danse: l'azur du ciel, le rose des corps, le vert de la
colline ...".
In 1921 vestigt hij zich in Nice, dat hij verlaat voor Cimiez, in 1938. In 1943
gaat hij in Vence wonen. Het wordt de periode van zijn "papiers gouaches et
découpés", waarover hij zegt: "Découper à vif dans la couleur me rappelle la
taille directe des sculpteurs."
Henri Matisse triomfeert op de grote exposities zowel van Londen, als te New
York, als in Moskou. In 1948 creëert hij zijn schitterende "Saint Dominique"
bestemd voor de kerk van Notre-Dame-de-Toute-Grace op het plateau van Assy. Het
orgelpunt van zijn kunst zet hij bij de inhuldiging van zijn Dominicaner-kapel
te Vence.
Hij sterft op 3 november 1954, ingevolge een hartaanval, in zijn appartement in
het Hotel Regina te Cimiez, nabij Nice. Hij werd 84 jaar. |
|
|
|
