De gekende Russische psycholoog Ivan Petrovich Pavlov werd geboren op 14 september 1849 en overleed op 27 februari 1936.
Naar hem is de 'Pavlovreactie' genoemd. Hij ontving voor deze ontdekking de Nobelprijs.
In het spoor van de Russische reflexologie of reflexleer voerde Pavlov in de eerste jaren van de 20e eeuw een serie psychologische experimenten met honden uit. Dit leidde tot de ontdekking van de 'geconditioneerde reflex'. Hij combineerde het voeren van de honden met het geven van een neutrale prikkel: eerst liet hij een bel afgaan, waarna hij meteen voedsel gaf. Na dit vele keren herhaald te hebben bleek hem dat de honden ook spijsverteringssappen gingen afscheiden als alleen de bel ging, maar het voer achterwege bleef. Om het verschijnsel van de geconditioneerde reflex uitvoeriger te bestuderen voerden Pavlov en zijn studenten veel uitgebreide, systematische experimenten uit.
Conditionerende processen als deze zouden volgens sommige behavioristische psychologen de basis vormen van alle menselijke en dierlijke leerprocessen. Met deze gedachte stond men midden in de geest van de tijd, waarin uitvloeiselen van het darwinisme en het wetenschappelijk materialisme de vorming van een mechanisch wereldbeeld in navolging van Descartes bevorderden.
Ook Pavlov's Russische collegae I.M. Setsjenov en Vladimir Bechterev waren 'reflexologen'. In feite was Setsjenov de eerste Russische psycholoog die experimenteerde met reflexen, maar Pavlov werd veel bekender dan hij.