 De
Russische kosmonaut Yuri (of Joeri) Gagarin werd geboren in Tsjeboksary op 9
maart 1934.
Joeri Aleksejevitsj Gagarin was een Russisch militair vliegenier en tevens
de eerste kosmonaut. Hij beschreef op 12 april 1961 als eerste in een
satelliet, de Wostok I (zie foto rechts), een volledige
omwenteling om de aarde. De gehele tocht duurde 1 uur en 48 minuten, waarvan 1
uur en 29 minuten voor het afleggen van de baan om de aarde, die als hoogste
punt 327 km boven de aarde had. Hij vond in 1968 de dood bij een
vliegtuigongeval. Op 12 april 1961 om 09:06 u. Moskouse tijd werd de motor van
een R-7 raket ontstoken. Even later draaide Joeri Gagarin in een baan om de
aarde. Het was het begin van de bemande ruimtevaart.
 De
R-7 raket was eigenlijk ontworpen voor militaire doeleinden. Maar nog geen vier
jaar eerder was er ook al de eerste kunstmaan – Spoetnik 1 – mee gelanceerd. Dit
keer was de lading nog fragieler. Aan boord bevond zich de 27 jaar oude
luitenant Joeri Gagarin, die op het punt stond de eerste mens in de ruimte te
worden. Terwijl de raket versnelde en hem diep in zijn zetel drukte, schreeuwde
Gagarin “Pojechali!” - "Erop los!". Vanuit zijn raam zag hij hoe de atmosfeer
steeds donkerder blauw kleurde. Negen minuten na de lancering was hij in de
ruimte en was de hemel zwart. “Ik kan de wolken zien! Ik kan alles zien! Het is
prachtig!” sprak Gagarin.
108 minuten na zijn lancering vanaf Baikonur, was een opgewonden Gagarin terug
op aarde. Zijn ruimtepak schitterde in het zonlicht. Hij stelde een menigte
boeren gerust die verschrikt waren komen toelopen nadat ze hem aan een parachute
hadden zien landen. Gagarin had slechts één omloop rond de aarde gemaakt. Zijn
Wostok-capsule werd geheel vanaf de grond bestuurd. Niemand wist hoe het
menselijk lichaam en denkvermogen zou reageren op gewichtloosheid. Daar was nog
helemaal niets over bekend. Maar nu, na die eerste vlucht, wisten de
onderzoekers meer.
Binnen een paar jaar zouden de Russische kosmonauten en hun Amerikaanse rivalen
nog veel meer leren. Inmiddels is de Koude Oorlog voorbij. Komende week, iets
meer dan veertig jaar na Gagarins vlucht, vertrekt een Space Shuttle. Dan gaat
het om een routinevlucht naar het internationale ruimtestation. Dat wordt nu
gebouwd en onderhouden door de vroegere rivalen van de Koude Oorlog.
Gagarin zou dat schitterend hebben gevonden. Hij genoot met volle teugen van
zijn vlucht . Vanaf het moment dat hij landde, was hij een held. Dat was niet
alleen het werk van de Sovjet-propaganda. Gagarin zelf had een heel open en warm
karakter. Iedereen die hem ontmoette, van arbeider tot president, was van hem
onder de indruk. Overal werd hij enthousiast verwelkomd. Of het nou in Rusland
was, of in de Verenigde Staten. Daarmee was hij de beste ambassadeur die de
voormalige Sovjetunie ooit had gehad.
Gagarin zou nooit meer terugkeren naar de ruimte. Zelf deed hij de grootste
moeite opnieuw een ruimtevaartopdracht te krijgen. Maar de regering van de
Sovjetunie vond hem te kostbaar. De rest van zijn korte leven werd daardoor een
anti-climax. Hij kwam om op 27 maart 1968, toen hij met zijn MiG-15 UTI
jachtvliegtuig neerstortte tijdens een instructievlucht. Een krater op de
achterzijde van de maan werd naar deze eerste ruimtevaarder van onze planeet
aarde vernoemd. |
|
|
|
