 Op
15 februari 1710 werd de Franse Koning Lodewijk XV (de vijftiende) geboren in
Versailles.
Hij was koning van 1715 tot 1774, stamde uit het Huis Bourbon en
was een achterkleinzoon van Lodewijk XIV (de zonnekoning) en zoon van Lodewijk,
hertog van Bourgondië. Hij stond tot 1723 onder het regentschap van Filips,
hertog van Orléans. Hij huwde Maria Leszczynska, de dochter van een verdreven
Poolse koning (1725), op instigatie van Lodewijk Hendrik van Bourbon, prins van
Condé. Deze voerde tot 1726 feitelijk het bewind en vreesde dat bij een
kinderloos overlijden de kroon aan de Spaanse Bourbons of aan Orléans zou
overgaan.
Na het overlijden van kardinaal De Fleury, opvolger van Condé, vatte de koning
het plan op zelf te regeren, maar liet zich in feite beheersen door zijn
maîtresses: de drie zusters Nesle, onder wie de hertogin de Châteauroux (tot
1744), de markiezin de Pompadour (tot 1764), de gravin Du Barry (tot 1774).
Terwijl Fleury in de Poolse en de Oostenrijkse Successieoorlogen 's lands
prestige nog had weten te handhaven, moest de gunsteling van Madame de Pompadour,
Choiseul-Amboise, na de Zevenjarige Oorlog (1756-1763) Frankrijks belangrijkste
koloniën, Canada en Louisiana, alsmede de overheersende positie in Voor-Indië
prijsgeven.
Daartegenover stond de verwerving van Lotharingen (1766) en Corsica (1768). De
koning amuseerde zich door het onderhouden van een eigen diplomatie ( 'le secret
du roi'), naast de officiële politiek, en interesseerde zich enigermate voor de
strijd tussen de jansenistische parlementen en de jezuïeten, totdat de laatsten
in 1764 verbannen werden. Aanvankelijk genoot de koning nog een grote
populariteit (Louis le bien aimé), maar door zijn levenswijze verspeelde hij die
geheel. Dit kwam o.a. tot uiting door de aanslag van Robert-François Damiens (5
januari 1757). Toen Maupeou, de opvolger van de in 1770 ten val gebrachte
Choiseul, de zich tegen nieuwe belastingen verzettende parlementen ophief
(1771), was de publieke opinie geheel tegen de regering. Lodewijk de vijftiende
overleed op 10 mei 1774 aan kinderpokken. De begrafenis moest bespoedigd worden
wegens de dreigende houding van het volk. |
|
|
|
