|
Peres,
oorspronkelijk: Persky, Shimon (Visjneva, Wit-Rusland, 15 aug. 1923),
Israëlisch politicus van Poolse afkomst, emigreerde in 1934 met zijn ouders naar
Palestina. Hij stichtte in 1941 een kibboets en was actief in de socialistische
Mapai, de militaire organisatie Hagana
en het vakverbond Histadroet, waarvan hij van 1941 tot 1945 secretaris-generaal
was. In 1946 kwam hij in het bestuur van de Mapai en sedert 1948 was hij op
verschillende niveaus werkzaam bij het ministerie van Defensie, sedert 1959 als
hoofd van het departement. Ten gevolge van interne tegenstellingen binnen de
Mapai trad hij in 1965 af; hij was medeoprichter en werd secretaris-generaal van
een nieuwe partij, Rafi.
Na een hergroepering van de socialistische
partijen in de Ma‘arach (1968) kreeg Peres zitting in het tweede en derde
kabinet- Meir
(1969–1974). In het in 1974 samengestelde kabinet-Rabin
werd Peres minister van Defensie en toen Rabin in 1977 aftrad, nam Peres zijn
functies – ook het partijleiderschap – over. Hij slaagde er niet in de
parlementsverkiezingen van dat jaar tegen de leider van het Likoed-blok,
Menachem
Begin, te
winnen, en werd oppositieleider. Hoewel hij intussen het vertrouwen van de
kiezers in zijn partij kon herstellen, leed hij toch bij de verkiezingen in 1981
een nederlaag tegen Begin.
Na de vervroegde verkiezingen in juli 1984
vormde Peres, samen met de Likoedleider
Jitschak Sjamir, een
kabinet van nationale eenheid. Tot 1986 had Peres hiervan de leiding. Hij trok
het Israëlische leger uit het grootste deel van Libanon terug en saneerde de
Israëlische economie. In 1986 rouleerde het premierschap en werd Peres minister
van Buitenlandse Zaken. Na de verkiezingen van 1988 werd de coalitie onder
leiding van Sjamir gehandhaafd, met Peres als minister van Financiën. In maart
1990 kwam het nationale kabinet ten val wegens verdeeldheid over het
vredesproces en ging Peres weer in de oppositie. Na de verkiezingen van 23 juni
1992 werd Peres door Jitschak Rabin opgenomen in de regering als minister van
Buitenlandse Zaken. Als zodanig bereikte hij in 1993 een historisch akkoord met
de PLO (zie Palestijnse Bevrijdingsorganisaties).
Na de moord op Rabin (nov. 1995) nam Peres
het premierschap over. Bij de verkiezingen in mei 1996 werd hij echter nipt
verslagen door Likoed-leider
Benjamin Netanyahu.
Vanuit de oppositie bleef Peres pleitbezorger van het vredesproces. |
|
|
|