Diepenbrock, Alphons (Johannes Maria)

(Amsterdam 1862 - Amsterdam 1921)

Nederlands componist. Diepenbrock was als musicus autodidact. Hij studeerde te Amsterdam klassieke talen en promoveerde aldaar in 1888 cum laude op een dissertatie over Seneca. Hij was daarna enige tijd leraar aan het gymnasium te 's-Hertogenbosch, maar voelde zich meer tot de muziek dan tot het leraarschap aangetrokken. In 1894 keerde hij terug naar Amsterdam. In zijn levensonderhoud kon hij voorzien door met een groot en natuurlijk, aangeboren vakmanschap te dirigeren en in kamermuziekensembles altviool te spelen. Ook als componist vestigde hij zo nu en dan de aandacht op zich. Zijn eerste grote succes beleefde hij in 1902, toen zijn Te Deum werd uitgevoerd. Vanaf dat moment zetten de grootste Nederlandse musici zich voor zijn kunst in: de dirigenten Cornelis Dopper en Willem Mengelberg, de vocalisten Aaltje Noordewier-Reddingius, Berthe Seroen en Gerard Zalsman, en de koorleiders Anton Averkamp en Sem Dresden. Ook regisseur Willem Royaards bestelde veschillende malen toneelmuziek bij Diepenbrock.

Diepenbrocks voornamelijk vocale werk vermengt op hoogstpersoonlijke wijze invloeden van de Duitse Romantiek (Wagner) met het pure ascetisme van de oude Palestrina-stijl. Na 1910 kwamen daar de verworvenheden van het Franse impressionisme bij. Hij componeerde talloze liederen, deels met piano, deels met orkestbegeleiding; koorwerken a capella, met orgel of met orkest, o.a. de Missa (1891) met orgel en het Te Deum (1897) met orkest. Voorts schreef hij toneelmuziek: Marsyas (1910), Gijsbrecht van Aemstel (1912), De vogels (1917) en Elektra (1920).