|
De geboorte is één van de meest ingrijpende gebeurtenissen in
het leven van de mens. Het is dan ook belangrijk om veel aandacht te schenken aan de overgang van het veilige
milieu van de buik van de mama naar de buitenwereld. Ook de relatie van de baby met zijn ouders moet aandacht
krijgen.
Ouders en kind hebben het recht om de bevalling op elk gebied in de beste omstandigheden
te beleven. Bespreek daarom met de arts of vroedvrouw wat jullie als ouders voor jullie zelf en voor jullie kind
verwachten.
Afhankelijk
van je eigen voorkeur, de plaats waar je gaat bevallen en de gewoonten van de arts of vroedvrouw
die de bevalling begeleidt, kan je liggend of zittend of hurkend bevallen.
Ook wat de pijnbestrijding betreft, zijn er verschillende mogelijkheden. Ook op dit gebied is het
raadzaam om vooraf de mogelijkheden te bespreken, zodat je weet wat je kan vragen. De meeste vrouwen verkiezen
de natuurlijke geboorte, waarbij de pijn door vooraf aangeleerde ademhalingstechnieken en
ontspanningstechnieken beter opgevangen wordt. Veel kraamklinieken beschikken over een bad met warm water,
waardoor via relaxatie de pijn draaglijker wordt. Tijdens het geboorteproces kan dan eventueel een pijnstiller
worden toegediend. Vraag ernaar als je uiteindelijk de pijn niet meer kan verdragen.
Sommige vrouwen verkiezen een epidurale verdoving, waarbij door een prik in de rug een verdovend
middel wordt toegediend en het onderlichaam gevoelloos wordt. De moeder maakt dus bewust de bevalling mee, kan
reageren op de aanwijzingen van de verloskundige, maar voelt geen pijn.
Andere middelen om de pijn te bestrijden, zoals acupunctuur, hypnose en yoga, worden in mindere
mate toegepast. Onder water bevallen is ook mogelijk in enkele kraamklinieken in Vlaanderen. Onder
water bevallen is erop gericht de bevalling vlotter en pijnlozer te laten verlopen en de overgang voor je baby
geleidelijker te maken.
Soms, maar niet altijd, weet je dat de bevalling door middel van een keizersnede moet gebeuren. Je
kind wordt dan via de buik en niet via de vagina geboren. Er wordt tegenwoordig meestal een horizontale
insnijding gemaakt vlak boven het schaamhaar. De keizersnede kan gebeuren onder volledige verdoving, maar ook
onder epidurale verdoving (zie hierboven), zodat je de geboorte van je kind bewust kan meemaken. Dit laatste is
niet altijd mogelijk bij een spoedkeizersnede.
Ook tijdens de geboorte doet je baby indrukken op van zijn omgeving. Het is belangrijk om ook de
sfeer te bespreken waarin de geboorte kan plaatsvinden. Wordt het contact tussen
mama, papa en baby gerespecteerd? Wil je hulp en steun van je partner? Vraag om je baby onmiddellijk na de
geboorte in je armen te nemen, eventueel samen met je partner. Leg je baby zo vlug mogelijk na de geboorte aan.
Dit komt je borstvoeding ten goede.
In de kraamkliniek
Meestal bevallen vrouwen in Vlaanderen in een kraamkliniek. Daar is alles bij de hand en dit kan je een gevoel
van veiligheid geven. Het garandeert je ook een zekere rustperiode, vooral als je al
oudere kinderen hebt. Soms heb je niet de vrije keuze om al dan niet in een kraamkliniek te bevallen. Wanneer de
bevalling een risico inhoudt voor jou en/of voor je kind, zal de gynaecoloog, arts en /of vroedvrouw een
bevalling in een kraamkliniek nodig achten.
Dit kan eventueel in de volgende gevallen:
ziekte of aandoening van de moeder, zoals
hart- en nierziekten, hoge bloeddruk, tuberculose, astma, diabetes, ernstige bloedarmoede, epilepsie, enz.;
vroegere problemen rond de bevalling;
geboorte van een tweeling, voorliggende
moederkoek, bloedingen.
Als
je kiest voor een kraamkliniek of als je in een kraamkliniek moet bevallen, neem er dan vooraf contact mee op en
loop er eens binnen. Zo kan je even kennismaken en vragen hoe alles verloopt.
Je kan ook in een kraamkliniek bevallen en na
korte tijd naar huis gaan. Men noemt dit “bevallen met kort ziekenhuisverblijf” (BKZ), vroeger
“poliklinisch bevallen”. In dit geval is het belangrijk om vooraf goed na te gaan of je thuis de verzorging kan
krijgen die toch noodzakelijk is in de eerste dagen na de bevalling. Is er een arts of vroedvrouw die de
medische verzorging op zich kan nemen? Heb je voldoende steun van je partner en/of van andere mensen om de
huishoudelijke taken over te nemen? Je moet immers voldoende tijd en rust hebben om van de bevalling te bekomen
en om samen met je partner te genieten van je kind. Als het nodig is, kan je een beroep doen op gezinshulp.
Maak ook aan je omgeving duidelijk dat je rust nodig hebt en vraag om het bezoek te beperken tot bepaalde
tijdstippen van de dag of de week.
Thuis bevallen
Wanneer je kiest voor een thuisbevalling, ga dan na of er voldoende voorzieningen zijn in je omgeving. Is er een
arts of een vroedvrouw die de zwangerschap en de geboorte intensief kan begeleiden? Is er gezinshulp in je
streek om de zorg voor het huishouden en eventueel voor de andere kinderen over te nemen? Heb je contact
opgenomen met een kraamkliniek voor het geval je er toch naartoe zou moeten? Als een thuisbevalling goed wordt
voorbereid en als de nodige voorzieningen aanwezig zijn, biedt zij aan ouders en kind de nodige veiligheid en
tegelijk de geborgenheid van de huiselijke sfeer. Maak je keuze in overleg met de arts of de vroedvrouw.
|
Als je voor het eerst bevalt, ben je soms
bang om te laat in de kraamkliniek aan te komen. Deze
ongerustheid is helemaal niet nodig. Tussen de eerste tekenen die de
bevalling aankondigen en de eigenlijke bevalling ligt er meestal nog een
hele tijd. Bij het eerste kind duurt de arbeid meestal het langst. Bij
de volgende kinderen is de periode van de arbeid meestal veel korter.
Algemeen kan worden gesteld dat hoe lichter de weeën zijn, des te langer
de arbeid duurt. Lange en krachtige weeën bespoedigen de bevalling.
Tekenen die erop wijzen dat de bevalling niet meer zo lang op zich zal
laten wachten:
het
verliezen van de slijmprop;
het breken
van de vliezen (vruchtwaterverlies);
het
regelmatig terugkeren van de weeën;
bloedverlies.
Begeef je dan
naar de kraamkliniek of neem contact op met je arts of vroedvrouw. De
slijmprop bevindt zich in de baarmoederhals en sluit de baarmoeder af.
Ze beschermt het kind tegen infecties. Het verliezen van de slijmprop
met wat bloed wordt ook wel het
“tekenen” genoemd. Het wijst erop dat de baarmoederhals zich
langzaam opent. De hoeveelheid bloed die je verliest is niet groter dan
bij een beginnende menstruatie.
De vliezen kunnen in dit voorstadium van de bevalling breken. Vaak
gebeurt dit ook in de ontsluitingsperiode. Dit doet geen pijn. Het
vruchtwater kan met kleine beetjes of met een grote stroom naar
buiten vloeien. Vruchtwater is warm en helder. Het verlies van
vruchtwater kan je niet beheersen. Bij urineverlies kan je dit wel. Het
is nuttig je matras met een stuk plastic te beschermen gedurende de
laatste weken van de zwangerschap. Tijdens de laatste weken van de
zwangerschap kan je al regelmatig pijnloze weeën hebben. Je buik wordt
dan eventjes hard. Kort voor de geboorte kunnen deze voorweeën vlugger
op elkaar volgen en in hevigheid toenemen. Ze komen dan nog met
onregelmatige tussenpozen en veroorzaken nog geen ontsluiting van de
baarmoedermond.
Het is belangrijk dat je alle spullen die je wil meenemen naar het
ziekenhuis, nu klaar hebt staan. Je kan nog gerust enkele huishoudelijke
taken verrichten. De meeste vrouwen hebben nu al graag hun partner
in de buurt. Dit geeft rust en vertrouwen. Samen kunnen jullie je
voorbereiden op de eigenlijke bevalling.
|
Eindelijk is
het zover ! De baarmoedermond is volledig geopend en je mag van de arts
of vroedvrouw 'meepersen'. De persweeën duwen het kind
door de vagina naar buiten. De persweeën zullen elkaar niet zo snel
opvolgen als de weeën in de overgangsfase. De druk in het geboortekanaal
is nu erg groot. Het weinig elastische weefsel tussen de vagina en de
aarsopening wordt tot het uiterste gespannen. De arts of vroedvrouw kan
het geboortekanaal verruimen door een knipje in dit weefsel te geven.
Het inknippen gebeurt met een schaar, vaak onder
plaatselijke verdoving of op het hoogtepunt van een wee.
Door dit inknippen wordt verhinderd dat het weefsel inscheurt. Vlak
voordat het hoofd geboren wordt, voel je een branderige pijn. Het hoofd
wordt nu zichtbaar bij elke perswee. Er komt een ogenblik dat de vagina
zo ver is opgerekt dat het hoofd niet meer terugglijdt aan het einde van
de wee. Het hoofd “staat”. Na de geboorte van het hoofd en de schouders
zal de arts of vroedvrouw voelen of de navelstreng niet rond de nek zit.
De meeste kinderen worden geboren in 'achterhoofdligging'.
De doormeter van het hoofd is zo het kleinst. Het hoofd gaat dan het
eerst door het geboortekanaal. Sommige kinderen worden geboren in
'stuitligging'. Een kind in stuitligging kan normaal geboren
worden, op voorwaarde dat het bekken groot genoeg is. Inknippen is in
dit geval bijna altijd nodig.
Soms laat het kind lang op zich wachten. De arts kan dan meehelpen en
een vacuümextractie (verlossing met de zuiger) uitvoeren.
De rol van de partner is ook in deze fase erg belangrijk. De aanstaande
mama moet verder aangemoedigd en ondersteund worden. Als het hoofd
tevoorschijn komt, kan hij jou een
spiegel geven. Zo zie ook jij het hoofd geboren worden.
|
Je baby is geboren! Je pasgeboren baby is nog altijd met de
moederkoek verbonden door de navelstreng.
Gedurende enkele minuten stroomt er nog zuurstofrijk bloed van de
moederkoek naar het kind toe. De navelstreng wordt afgebonden en
doorgeknipt. De papa kan dit doen. Het doorknippen van de
navelstreng betekent een hele omwenteling in het leven van je baby.
Hij ademt nu helemaal alleen. Ongeveer 20 tot 30 minuten na
de geboorte van de baby wordt de placenta of moederkoek met de
daaraan verbonden navelstreng en de vliezen uitgestoten.
De moederkoek wordt zorgvuldig onderzocht om te zien of hij volledig
is. Achtergebleven delen kunnen immers verwikkelingen zoals
infecties en bloedingen veroorzaken. Op de plaats waar de placenta
vergroeid was met de baarmoeder ontstaat nu een wonde die tijd nodig
heeft om te helen.
Als je ingeknipt werd, worden de wondranden gehecht. Hiervoor word
je plaatselijk verdoofd. De hechtingen kunnen achteraf een
onaangenaam gevoel geven bij het zitten. Om infecties en het vormen
van littekenweefsel te voorkomen, is een goede intieme hygiëne van
groot belang. Spoel je af nadat je naar het toilet bent geweest.
Verwissel meerdere malen per dag het kraamverband.
| Het kost wat tijd om de vele emoties te
verwerken die met een geboorte gepaard gaan.
Ook voel je niet altijd onmiddellijk een nauwe band met je baby.
Voel je daarom niet schuldig.
Geef uiting aan je gevoelens en neem de tijd om aan deze nieuwe situatie te wennen. |
 |
|
|