Je kunt het je amper voorstellen, maar ja hoor .... jou 'hulpeloze' baby wordt plots in een recordtempo een echte 'peuter' !  Dat kleine mensje wat voor alles en nog wat de hulp van papa en mama nodig had blijkt nu plots een zelfstandige 'ontdekkingsreiziger' en dan nog wel eentje van het zuiverste ras.  Geen enkel voorwerp in huis is nog veilig en alles wordt vanaf nu aan een grondige controle onderworpen, met alle gevolgen vandien. Inderdaad ... alarm, huis op stelten ...  goeiemorgen zeg !
Maar zo'n vaart hoeft het niet te lopen ... wij gaan dan ook proberen in de volgende bladzijden een duidelijker beeld te scheppen over wat er precies met jou 'peuter' gebeurt, wat hij kan en wil, en vooral wat jij daaraan kunt doen om alles in relatief 'aanvaardbare' banen te leiden, zonder dat jou huppeldepup daardoor beperkt wordt in zijn ontdekkingsdrang, maar jij en je partner nog niet toe zijn aan jullie eerste portie grijze haren.

Laten we alles op een rijtje zetten en dus beginnen bij het begin : wie of wat is een peuter en wat voor logische gevolgen brengt die stap mee in zijn ontwikkeling.

In het ontwikkelingsproces van een kind situeren we de fase van peuter tussen de overgang van baby tot een leeftijd van ongeveer drie jaar. Dit betekent dat hij of zij inderdaad in die periode motorisch een flink stuk vooruit gaat.  Hij wordt behendig, kan niet enkel alleen stappen, maar kan ook rennen en zelfs stoelen beklimmen en met voorwerpen gooien ... hoera !
Op héél wat punten verschilt jou peuter dus van de baby van weleer. 

Een overzicht :

• Verbaal
  Onder verbaal verstaan we de taal, het spreken van jou peuter. De 'brabbel-geluidjes' maken stilaan plaats voor effectieve woorden en vanaf twee jaar begint hij reeds zinnetjes te maken van twee woorden.  Dit is ook de periode van het 'alles in vraag stellen'.  Woorden zoals 'isda' of (later) 'waarom' worden de dagelijkse headlines en vergen een stuk van jou energie om op alles steeds rustig te antwoorden. 
  Het is in die fase uiterst belangrijk dat je begrijpt dat je kindje in een volle 'ontdekkingssfeer' vertoeft.   Het stellen van vragen is dan ook maar meer dan normaal, zelfs tot vervelens toe. Jou dreumes is ten volle zijn wereld en zijn omgeving aan het verkennen, en je mag zeker zijn .... dat is nogal wat voor die huppel !  Zijn leefwereld breidt zich stelselmatig uit en alles, maar dan ook alles wat hij 'ontdekt' is nieuw.  Het is dan ook vanzelfsprekend dat de 'vertrouwenspersoon' vriendelijk verzocht wordt om een woordje uitleg te geven. Belangrijk voor jou : je antwoorden mogen niet omslachtig zijn, m.a.w. maak er geen uitgebreide redevoering van .... dat snapt jou huppel toch niet. Een kort antwoord is meer dan voldoende, maar probeer consequent te blijven en niet zomaar lukraak te antwoorden. Je peuter vraagt je iets om bij te leren, dus scheep hem niet zomaar af en leer hem zeker geen foutieve zaken.
  Hij kan trouwens zijn 'verbale talenten' ook al voor andere doeleinden gebruiken, maar dat bespreken we uitvoerig op een aparte pagina.
   
• Verstandelijk
  • Hij kan abstract denken en voorwerpen benoemen. Hij kent al heel wat woordjes.
  • Hij kan problemen oplossen, bv. een stok nemen om een voorwerp van onder een zetel te graaien.
  • Hij kan nadenken over oorzaken en gevolgen, bv. waar hij iets gelegd heeft.
  • Hij klampt zich vast aan de ouder. Dit is scheidingsangst.
  • Hij krijgt zelfbewustzijn, bv. wanneer hij iets vreemds ziet in de spiegel, grijpt hij naar zijn gezicht in plaats van naar de spiegel.
  • Hij krijgt discipline, bv. je peuter zal zich toch beheersen wanneer hij een verboden voorwerp wil aanraken.
     
• Motorisch
  Zijn handelingen worden meer en meer doelgericht. Het 'bewegen' van je kind bestaat uit 'grove motoriek', m.a.w. het kruipen, gaan, lopen, klimmen, enz., en de 'fijne motoriek', m.a.w. het plakken, kleuren, puzzelen, enz., waarbij ze voornamelijk gebruik maken van de vingers. Die grove motoriek mag normaal geen probleem zijn, daar zorgt de peuter zelf wel voor. Wat betreft die 'fijne motoriek', daar kan je als creatieve ouder beslist een duwtje geven. Probeer je bij dergelijke gelegenheden in te leven in de leefwereld van het kind en zet voor één moment je rationeel denken eventjes opzij. Doe gewoonweg mee met jou hummel en geef hem de kans om z'n creativiteit te mogenen te leren  gebruiken. Ook belangrijk hierbij is jou inbreng en het feit dat je iets 'samen' doet !  Tijd maken mensen ... het is echt belangrijk.
   
• Persoonlijkheid
  Het is evident dat jou kindje een eigen persoontje is met een eigen wil en persoonlijkheid. Hij ontdekt beetje bij beetje zijn eigen zelfstandigheid en verzet zich tegen jouw autoriteit. Hij kijkt hoe ver hij kan gaan en test zo zijn en jouw grenzen. Op alles wat je vraagt op zegt reageert hij met een 'NEE', tot ergernis van vele ouders, die frequent in de spiegel kijken om te zien of er nog geen grijze tint in hun haardos verschijnt. Er zijn echter bepaalde manieren om op een 'positieve' manier om te gaan met die 'nee' van jou kind. Op een aparte pagina gaan we hier dieper op in.
   
• Lichamelijk
  We hoeven eigenlijk niet te vermelden dat jou baby groeit ... gelukkig maar. Ondertussen gaat de lig- en kruipfase stelselmatig over in de 'stap-fase' ... een genot voor de ouders en ook voor je kind. Hoe meer peuter, hoe meer 'evenwicht' jou hummel krijgt en dus zijn pasjes meer en meer beheerst. Hij begint zelfs behendig te worden en vindt met tijd het beklimmen van een stoel en het heen en weer rennen een leuke bezigheid. Ook begint hij tijdens zijn ontdekkingstochten bepaalde zaken mee te slepen en te verhuizen, wat bij onoplettendheid natuurlijk voor een nieuwe look van je interieur kan zorgen !?!?

De Peutertijd is dus de periode van het 'ontdekken', maar iedereen weet dat ontdekken ook minder aangename ervaringen inhoudt.  Zo komen we automatisch bij het aspect veiligheid terecht. Je kunt het zo gek niet noemen of jou peuter stopt het gewoonweg in z'n mond en ... slikt het door, of je hebt in je huis geen snoer of stopcontact wat niet eventjes (met de natte vinger) wordt uitgetest !  Dus m.a.w. opletten geblazen ... deze kinderfase is wellicht de meest arbeidsintensieve fase voor de ouders.  Je hoort het hen dagelijks zeggen ... "je kan hem toch geen moment alleen laten", en inderdaad het is de werkelijkheid : een peuter mag je in feite geen moment alleen laten !  Dat betekent nu wel niet dat je als een pinoccio achter je kleine moet aanhollen ... dus geven we enkele veiligheidstips mee, m.a.w. in de plaats van de 'brand te blussen', zorg dat er geen brand ontstaat, bij wijze van spreken.

• Installeer een traphekje.
• Plaats deurklemmen.
• Verwijder lage tafels en tapijten voor een tijdje uit de leefruimte.
• Vervang het tafelkleed door placemats.
• Beveilig alle stopcontacten en verlengsnoeren.
• Maak vijvers, regenputten en emmers water onbereikbaar voor hem.
• Zet gevaarlijke producten achter slot.
• Zorg ervoor dat je kind niet bij giftige planten kan.

Wanneer je daarnaast nog de gewoonte aanneemt om regelmatig de schakelaars van de elektrische aparaten (die zich op peuterhoogte bevinden) na te zien, dan zal je niet moeten vaststellen dat jou diepvries om onverklaarbare reden ontdooid  is of één of ander muziekapparaat helemaal niet meer functioneert.  Alvast veel succes toegewenst !