header bouwen

 


 maak van deze website uw startpagina !

WorldwideBase
Alle wwbase pagina's

 

Mortel

 
   
 

Mortel (v. Oudfr. morcel; Fr. morceau = brok), materiaal, gewoonlijk bestaande uit een bindmiddel (zoals kalk, cement) en vulstof (zand), met water aangemaakt tot een plastische massa die de eigenschap bezit na enige tijd tot steen te verharden. Deze verharding berust op chemische verandering van het bindmiddel. Mortel wordt o.a. gebruikt voor metsel- en pleisterwerk. Bij bepaalde sierpleistermortels is het zand gedeeltelijk of geheel vervangen door natuursteenkorrels, zoals glimmer, om een fraaier uiterlijk te verkrijgen. Het mengen van mortel gebeurt ter plaatse met de hand of machinaal, maar ook door centrale mortelfabrieken.

1. Indeling

Naar de toepassing onderscheidt men: metsel-, pleister-, voeg-, plak- en betonmortels. Naar de wijze van verharden: hydraulische (verharden zowel aan de lucht als onder water) en luchtmortels (verharden alleen aan de lucht). Het bindmiddel van luchtmortels is nat of droog gebluste steenkalk (zie kalk). Hydraulische mortels bevatten als bindmiddel waterkalk, die uit kleihoudende kalksteen gebrand is. De klei veroorzaakt de hydrauliciteit. Ook schelpkalk is licht hydraulisch, maar deze eigenschap kan versterkt worden door fijne maling en toevoeging van bijv. tras. Mortels met gesinterde cement (zoals portlandcement) en gemengde cementen (hoogovencement, ijzerportlandcement) zijn alle hydraulisch. Hydraulische mortels moeten direct na het mengen verwerkt worden.

Cementmortels bestaan uit cement en zand, kalkmortels uit kalk en zand, basterdmortels zijn een mengsel van cement, kalk en zand. Naarmate de cement- of de kalkhoeveelheid overheerst, spreekt men van sterke resp. slappe basterdmortels. Toevoeging van kalk heeft tot doel de mortel beter verwerkbaar te maken. Bij een overschot aan vrije kalk kan metselwerk ontsierd worden door witte muuruitslag (muurkanker). Toevoeging van zand aan de mortel gaat de krimp tegen en maakt de mortel poreus, waardoor lucht kan doordringen en de verstening wordt bevorderd. De waterdichtheid, verwerkbaarheid, verhardingssnelheid, enz. van mortels kunnen met speciale, in kleine hoeveelheden toegevoegde middelen worden verbeterd.

Kalkmortels gebruikt men vermengd met gips voor pleisterwerk van plafonds en als afpleisterlaag voor binnenmuren. Voor pleisterwerk van buitenmuren worden o.a. kalk- en cementmortels gebruikt waaraan tras is toegevoegd. Cementkalkmortels vinden toepassing als metselmortels voor binnen- en buitenmuren en als pleistermortels voor binnenmuren (raaplaag). Zuivere cementmortels gebruikt men als metselmortel alleen voor waterdicht werk en draagconstructies waarbij grote sterkte noodzakelijk is.

 
 
   

Nieuwe pagina 1

copyright WorldwideBase 2005-2009