header sport


 maak van deze website uw startpagina !

WorldwideBase
Alle wwbase pagina's

 

Voetbal

 
   


Atletiek
Autosport
Badminton
Basket
Bergsport
Boksen
Boogschieten
Cricket
Duiken
Duivensport
Football
Gewichtheffen
Golf
Handbal
Hengelsport
Honkbal
Hockey
Ijshockey
Jacht
Jiujitsu
Judo
Kanosport

Karate

Korfbal
Motorsport
Olympische Spelen
Paardensport
Roeisport
Rugby
Schaatssport
Schermen
Skisport

Snooker
Surfing
Tafeltennis
Tennis
Turnen
Voetbal
Volleybal
Waterpolo
Waterskisport
Wielrennen
Worstelen
Zeilsport
Zwemmen

Carlos Tevez of Argentina scores the first goal during in the men's football gold medal match between Argentina and Paraguay at the Olympic Stadium in the Sports Complex in Athens on 28/08/2004 © GETTY IMAGES/Michael Steele Voetbal, balspel beoefend in wedstrijden tussen twee elftallen, elk bestaande uit een doelverdediger en tien veldspelers. Het spel wordt gespeeld met een ronde bal (omtrek 68–71 cm; gewicht 396–453 g), die men in het doel van de tegenpartij moet trachten te schieten of koppen. De bal mag niet opzettelijk met de arm of de hand worden aangeraakt – behalve door de doelverdediger binnen zijn strafschopgebied. De bal wordt doorgaans gespeeld met de voet, vaak ook met het hoofd (kopbal). Winnaar van de wedstrijd is het team dat de meeste doelpunten maakt. Een doelpunt is gemaakt als de bal geheel en al de doellijn (lijn tussen de doelpalen) is gepasseerd.

1. Speelveld
Doelpalen en doellat vormen tezamen het doel. De doelen bevinden zich op het midden van de korte zijden van het rechthoekige speelveld. Bij beide doelen bevindt zich een doelgebied, begrensd door twee lijnen, loodrecht op de doellijn en deze snijdend op een afstand van 51 m van elke doelpaal; deze lijnen zijn 51 m lang en aan de uiteinden verbonden door een lijn evenwijdig aan de doellijn. Verder bevindt zich op beide helften van het veld een strafschopgebied, begrensd door twee lijnen, loodrecht op de doellijn en deze snijdend op een afstand van 161 m van elke doelpaal; deze lijnen zijn 161 m lang en aan de uiteinden verbonden door een lijn evenwijdig aan de doellijn. Op 11 m afstand van elk doel bevindt zich, tegenover het midden van het doel, een penaltystip (officieel: strafschoppunt). Met dit punt als middelpunt is buiten het strafschopgebied een cirkelboog getrokken met een straal van 9,15 m (Engelse maat: 10 yards). Op de hoeken van het speelveld staan vlaggenstokken, die ten minste 11 m boven de grond moeten uitsteken. Met elk hoekpunt als middelpunt is een kwartcirkel getrokken met een straal van 90 cm, waardoor het hoekschopgebied wordt gevormd. Verder zijn er de middenlijn en de middencirkel.

2. Spelregels
De duur van het spel is 90 minuten, verdeeld in twee helften van 45 minuten. Gedurende de wedstrijd is de vervanging van drie spelers en een keeper toegestaan. In gewone competitiewedstrijden wordt een overwinning gewaardeerd met drie wedstrijdpunten, een gelijkspel met een punt voor beide ploegen, een nederlaag met nul punten. Soms wordt bij gelijk eindigen qua wedstrijdpunten waarde gehecht aan het doelsaldo of het aantal gescoorde doelpunten.
De leiding van de wedstrijd is in handen van een scheidsrechter, die wordt bijgestaan door twee grensrechters en een official die (mede) toeziet op zaken die zich buiten het speelveld afspelen, zoals het ordelijk verlopen van het invullen van reservespelers; deze wordt wel de vierde scheidsrechter genoemd. De scheidsrechter moet de spelregels handhaven en dienovereenkomstig straffen opleggen. Hij kan spelers het verder meespelen ontzeggen (door middel van een ‘rode kaart’) indien zij zich ernstig misdragen of indien hun spel ruw of gemeen is. Verder kan hij de spelers voor allerlei vergrijpen, die men onder de betiteling onbehoorlijk gedrag samenvat, door middel van een ‘gele kaart’ een waarschuwing geven en ze bij een nieuw vergrijp dat een waarschuwing nodig zou maken, van het veld sturen. Belangrijk is verder de buitenspelregel. Verboden is: een tegenstander te trappen of dit te proberen, een tegenstander te doen vallen, het springen op een tegenstander, het op ruwe of gevaarlijke wijze aanvallen van een tegenstander, het aanvallen van achteren, het slaan van een tegenstander, het vasthouden met hand of arm van een tegenstander, het duwen met hand of arm, het met de hand of arm spelen van de bal. Al deze negen overtredingen worden – echter alleen als ze opzettelijk gebeuren – bestraft met een directe vrije schop, dat is een vrije schop waaruit rechtstreeks kan worden gescoord en waarbij de tegenstanders ten minste 9,15 m afstand moeten nemen van de bal. Gebeuren deze overtredingen binnen het strafschopgebied door spelers van de verdedigende partij, dan wordt een strafschop (penalty) toegekend: een schop vanaf de penaltystip, waarbij alle veldspelers buiten het strafschopgebied en op ten minste 9,15 m afstand van de penalty-stip moeten blijven. Het nemen van strafschoppen, door beide teams, geschiedt bij bepaalde wedstrijden (vooral bekerwedstrijden) na afloop van de gewone speelduur en eventuele verlenging, teneinde een beslissing te forceren.
Verder zijn er overtredingen waarvoor een indirecte vrije schop wordt gegeven, een vrije schop waaruit niet rechtstreeks kan worden gescoord. Zulke overtredingen zijn: buitenspel, gevaarlijk spel, aanvallen met de schouder, indien de bal zich niet bevindt binnen het bereik van de betrokken spelers, aanvallen van de doelverdediger binnen zijn doelgebied zonder dat hij de bal bezit, het dragen van de bal door de doelverdediger als hij daarbij te veel passen met de bal doet, het met de hand spelen van de bal door de doelverdediger als hij deze via de voet van een medespeler heeft ongvangen en afhouden (obstructie), dwz. het versperren van de weg aan een tegenstander zonder dat deze de intentie had de bal te spelen. Een hoekschop (corner) wordt toegekend aan de aanvallende partij indien de bal het laatst door een speler van de verdedigende partij is aangeraakt en de bal de achterlijn overschrijdt. Indien een speler van de aanvallende partij de bal over de vijandelijke achterlijn plaatst, wordt het spel hervat met een doelschop. Plaatst een speler de bal over de zijlijn, dan neemt de tegenpartij een inworp. De bevoegdheid tot vaststelling en wijziging van spelregels berust bij de International Board, een lichaam waarin vertegenwoordigers van de Britse bonden en van de FIFA zitten.

3. Geschiedenis
3.1 Ontstaan en organisatie
Bakermat van het moderne voetbal is Engeland, waar in 1863 de Football Association (FA) werd opgericht. Het voetbalspel werd aanvankelijk, ter onderscheiding van rugby, association football genoemd, later afgekort tot assoc, waaruit de ook nu nog gebruikte benaming soccer is ontstaan. Met de term football wordt vaak het Amerikaanse voetbal aangeduid, een aan rugby verwante sport.
De eerste voetbalcompetitie werd gespeeld in Engeland in 1871. De eerste landenwedstrijd was die tussen Engeland en Schotland in 1872. Het professionalisme deed in Groot-Brittannië zijn intrede in 1885. Toen in 1904 te Parijs de Fédération Internationale de Football Association (FIFA) werd opgericht, had het gereglementeerde voetbal zich reeds verbreid in o.a. geheel Groot-Brittannië, Zwitserland, Duitsland, Denemarken, België en Nederland.
Geregelde ontmoetingen in vriendschappelijke wedstrijden zetten enkele Europese voetballeiders in de jaren vijftig aan tot het organiseren van Europese bekerwedstrijden en het oprichten (1954) van de Union of European Football Associations (UEFA), waarbij zich spoedig alle Europese voetbalfederaties aansloten. Van de door de UEFA georganiseerde wedstrijdseries zijn de bekendste: het Europees kampioenschap voor landenteams (vierjaarlijks sinds 1958; eerste eindronde in 1960); de Europese beker voor landskampioenen of Europa Cup I (jaarlijks sinds 1955; sinds 1991 Champions League geheten); de beker voor bekerwinnaars of Europa Cup II voor winnaars of – als de winnaar tevens landskampioen is – tweede finalisten van de nationale bekercompetitie (jaarlijks sinds 1960); de UEFA-beker of Europa Cup III voor clubs die in de landenkampioenschappen ereplaatsen behalen, één tot vier clubs per aangesloten land (jaarlijks sinds 1971). De Europa Cup III kwam in de plaats van het sinds 1955 georganiseerde toernooi om de zgn. Jaarbeursstedenbeker.
De FIFA stelde in 1928 het wereldkampioenschap voor landenteams in, dat in 1930 in Uruguay voor het eerst werd gespeeld. Net als voor het Europees kampioenschap voor landenteams moeten voor dit toernooi voorronden in een poule-systeem worden gespeeld, waardoor landen zich voor het toernooi, dat elke vier jaar wordt gespeeld, kunnen plaatsen.
Voetbal werd in Nederland geïntroduceerd door W.J.H. ( ‘Pim’) Mulier. Hij richtte, na in Engeland kennis te hebben gemaakt met het spel, in 1879 met zijn schoolvrienden de Haarlemse Football Club (HFC) op. Andere steden volgden en in 1889 werd de Nederlandse Voetbal- en Athletiekbond opgericht, later Nederlandse Voetbalbond (NVB) en nog weer later Koninklijke Nederlandse Voetbalbond (KNVB) geheten. In 1940 fuseerde de KNVB met de confessionele voetbalbonden en met de voetbalafdeling van de Arbeiderssportbond. Vooral na de Tweede Wereldoorlog nam het ledental zeer sterk toe (9 districten met in totaal ruim 1!000!000 leden).
In België werd voetbal ca. 1865 (o.m. in Engelse colleges te Brussel) geïntroduceerd door Britten en door Belgen die in Engeland hadden verbleven. In 1880 kwam de eerste Belgische voetbalclub, Football and Cricket Club Antwerp, tot stand. In 1895 werd de Union Belge des Sociétés des Sports Athlétiques opgericht, die behalve voetbalbonden ook atletiekverenigingen telde en reeds in het stichtingsjaar een nationaal kampioenschap organiseerde. In 1912 kwam een afzonderlijke bond voor voetbal tot stand, Union Belge des Sociétés de Football-Association, waaraan het jaar daarop de Nederlandse benaming Belgische Voetbalbond werd toegevoegd. In 1920 kreeg de vereniging haar huidige benaming, Koninklijke Belgische Voetbalbond (KBVB) (Franse benaming: Union Royale Belge des Sociétés de Football-Association, URBSFA).
3.2 Spelkwaliteit
Het Britse voetbal nam tot ca. 1920 een dominerende positie in en werd nog tientallen jaren daarna als toonaangevend beschouwd. Nadat voetbal een Olympische tak van sport werd (1908), traden naast Engeland vooral enkele Zuid-Amerikaanse landen op de voorgrond, m.n. Uruguay en Brazilië. Ook Italië en Duitsland schaarden zich bij de belangrijkste voetbalnaties. Vele landen gingen reeds voor de Tweede Wereldoorlog over tot aanvaarding van professionalisme of semi-professionalisme, wat de spelkwaliteit sterk heeft bevorderd. België introduceerde een premiestelsel in 1936. Het voetbal is over de gehele wereld populair en niet alleen meer in Europa en Zuid-Amerika, de traditionele voetbalcontinenten, maar ook in Afrika, waar Nigeria in 1996 Olympisch kampioen werd en gaandeweg ook in Azië. Slechts in enkele landen (Verenigde Staten, India) is voetbal een minder populaire sport. Nederland hield aanvankelijk geen gelijke tred met de internationale ontwikkeling. Pas in 1954 werd onder de dwang van de omstandigheden – de oprichting van een afzonderlijke beroepsvoetbalbond – betaald voetbal aanvaard. Het jaar daarop startte de eerste afzonderlijke competitie betaald voetbal. Tal van prominente spelers die naar het buitenland waren getrokken, keerden terug. Sindsdien heeft het voetbal in Nederland geleidelijk aan kracht gewonnen. De opmars vond zijn bekroning in de Europa-Cup-toernooien voor landskampioenen van 1970 tot en met 1973, waarin eerst Feyenoord (eenmaal) en daarna Ajax (driemaal achtereen) de beker won en nogmaals in 1995. In 1988 won ook PSV de Europa Cup I, waarna Ajax in 1995 voor de vierde keer deze beker won. Ajax won voorts de Europacup II in 1987 en de UEFA-cup in 1992. Ook Feyenoord en PSV wonnen ooit de UEFA-cup, resp. in 1974 en in 1978. Het Nederlandse nationale elftal bereikte grote internationale resultaten door in 1974 in Duitsland en in 1978 in Argentinië tot de finale van het wereldkampioenschap door te dringen. In 1988 werd het in Duitsland Europees kampioen.
Sinds de Tweede Wereldoorlog behaalden in België de Royal Sporting Club Anderlecht en Standard (Luik) de meeste nationale titels; in 1976 en 1978 won Anderlecht de Europese beker voor bekerwinnaars en in 1983 de UEFA-beker; in 1988 won KV Mechelen de Europese beker voor bekerwinnaars. Het Belgische nationale elftal kende sinds het einde van de jaren zeventig opmerkelijke successen: in 1980 werd het tweede in het Europese kampioenschap voor landenteams, in 1982 bereikte het voor het eerst de tweede ronde in het eindtoernooi van de wereldkampioenschappen (Spanje) en in 1986 werd het vierde in de wereldkampioenschappen in Mexico.
3.3 Spelsystemen
In de loop der jaren hebben tal van systemen de tactiek van het spel beheerst. Aanvankelijk gold het orthodoxe systeem (2–3–5-opstelling) met een aanvallende spil en een vijfmansvoorhoede op één lijn. In de jaren twintig vond het stopperspil- of WM-systeem ingang. De opstelling hierin is 3–2–2–3, een symmetrie die door de letters WM (W voor voorhoede en M voor achterhoede) ook tot uitdrukking wordt gebracht. In dit systeem is de stopperspil de derde back. Het WM-systeem maakte eind jaren vijftig plaats voor het 4–2–4-systeem, waarbij vooral de beide spelers op het middenveld voortdurend moeten omschakelen van offensieve naar defensieve spelpatronen en omgekeerd. Het catenaccio (Ital., = grendel) is een Italiaanse vinding en in feite een verdedigende variant van het 4–2–4-systeem. Het catenaccio werd gekenmerkt door een straffe mandekking en, als gevolg, weinig aanvallende impulsen. Het Ajax van Rinus Michels en het Nederlands elftal introduceerden begin jaren zeventig het zgn. totaalvoetbal: een zeer aanvallende speelstijl, waarin alle spelers meer dan één taak kregen toebedeeld (aanvallen en verdedigen) en niet aan één plaats gebonden zijn. Sedertdien overheerst er in het internationale voetbal niet één bepaald spelsysteem.

4. Damesvoetbal

De KNVB stelde in 1972 de eerste competitie voor dames in. De speelduur bedraagt 2 × 30 minuten. In België bestaat de officiële competitie voor dames sedert 1 sept. 1971. De speelduur is 2 × 35 minuten.

5. Zaalvoetbal

In de jaren zestig verwierf zaalvoetbal populariteit. Dit spel wordt gespeeld door ploegen van ten hoogste zeven spelers.
 
   

Nieuwe pagina 1

© copyright WorldwideBase 2005-2009