 Het
Apollo-project is het in 1972 voltooid Amerikaans ruimtevaartprogramma
dat tot doel had vóór 1970 een mens op de maan te laten landen. Het
project kwam op gang nadat het Congres in 1961 een voorstel van
president J.F. Kennedy had goedgekeurd. De uitvoering werd
opgedragen aan de NASA. Op 21 juli 1969 om 3.56 uur GMT zette
Neil A. Armstrong (foto) inderdaad als eerste mens voet op de
maan. Nadien zijn diverse bemande maanlandingen uitgevoerd.
Voor het met succes uitvoeren van de maanlandingen was niet alleen de
bouw van de eigenlijke Apollo-ruimtevaartuigen vereist, maar ook een
reeks voorbereidende projecten, zoals de maanverkenningsprojecten van de
Ranger, Lunar Orbiter en Surveyor en de bemande Mercuryprojecten en
Geminiprojecten. Tevens werd de grootste draagraket tot nu toe, de
Saturn V, speciaal voor de bemande maanvluchten gebouwd.
Het eigenlijke Apollo-ruimtevaartuig bestond uit een drietal
deeleenheden: het moederschip (command module, CM), waarin de drie
astronauten het grootste deel van de reis verbleven en tevens het enige
deel dat bestemd was om op aarde terug te keren, het verzorgings- of
dienstencompartiment (service module, SM), waarin de voorzieningen voor
de vele ondersteunende taken waren ondergebracht, en de maanlander (lunar
module, LM), die alleen diende om met twee man van een maanbaan uit een
zachte landing te maken en weer van de maan af op te stijgen om een
rendez-vous met de CSM (de combinatie van CM en SM) te maken.
Standaard-maanvlucht
De lancering, met behulp van een Saturn V van Cape Kennedy af, bracht de
Apollo in een baan naar de maan met een snelheid van ruim 10 km per
seconde. Na het uitbranden van de laatste trap draaide de CSM over 180°
en koppelde aan de LM. De hoofdmotor van de SM werd gebruikt voor
koerscorrecties tijdens de ca. 74 uur durende vlucht naar de maan en
voor het afremmen om in een maanbaan te komen. Vanuit deze baan voerde
de LM de maanlanding uit. Later keerde de stijgtrap van de LM weer terug
voor een rendez-vous met de achtergebleven CSM. Na afstoten van de
stijgtrap werd de hoofdmotor van de SM weer gebruikt om de maanbaan te
verlaten. Bij de terugkeer vond geen afremming met raketkracht plaats.
Na het afstoten van de SM trad de CM de atmosfeer binnen met een
snelheid van meer dan 10 km/s. Deze snelheid werd door wrijving met de
lucht gereduceerd, wat gepaard ging met een grote warmteontwikkeling.
Hiertoe was de Apollo beschermd met een hitteschild. De capsule werd in
de lagere luchtlagen verder afgeremd door parachutes en de tocht
eindigde met een landing in zee.
Resultaten
![[Apollo 11 Logo]](ap11patch.gif) Na
geslaagde testvluchten met de Apollo's 7, 8, 9 en 10 landde op 20 juli
1969 de maansloep ‘Eagle’ met Armstrong en
Aldrin op de maan. De maan bleek met een dunne stoflaag (2 à 10 cm)
bedekt te zijn waarvan later dikte, kleur en samenstelling van plaats
tot plaats bleek te verschillen. Vanuit de CSM's werden
stralingsmetingen gedaan, maanfoto's genomen en astronomische
waarnemingen verricht. Het onderzoek op de maan omvatte o.a. de
maankorst (bodemmonsters, warmtegeleiding), seismologische en
astrofysische waarnemingen (meten van zonnewind). Zo liet men bij enkele
vluchten de opstijgtrap van de LM na het afstoten op de maan te pletter
slaan, wat een ca. een uur durende maantrilling veroorzaakte. Bij de
Apollo 14 had men de beschikking over een trekkar, bij volgende vluchten
over een elektrische maanauto, ter vergroting van de actieradius van de
astronauten. Om het magneet- en zwaartekrachtsveld van de maan, alsmede
kosmische deeltjes te meten, lanceerden de Apollo's 15 en 16 een
subsatelliet. Behalve bij Apollo 12, waar de camera defect raakte, kon
op aarde het gebeuren op de maan via televisiebeelden worden gevolgd.
Apollo-13 mislukte door een explosie onderweg, maar de bemanning keerde
heelhuids op aarde terug. In 1972 werd het bemande-maanvluchtenprogramma
van de Apollo beëindigd. Nadien zijn Apollo-ruimtevaartuigen (zonder
specifieke maanlander) nog gebruikt voor pendeldiensten naar Skylab (in
1973) en voor een experimentele koppeling met een Russische Sojoez (17
juli 1975). |
|
|
|
|
|
|
