Natuur worldwidebase

Totaal bezoekers:
Totaal pagevieuws:
Online bezoekers:
 
 
 
   


 maak van deze website uw startpagina !

WorldwideBase
Alle wwbase pagina's

 

Leefgebieden op aarde
De Kalahari woestijn

 

andere leefgebieden : klik hier

 



kenmerken van de woestijn >>
 

klimaat >>


vegetatie >>


trek >>


dieren in de Kalahari woestijn >>


de vorming van zoutpannen >>



 

 

 

 

 

 

 

 

Sommige delen van de Kalahari woestijn in Zuidwest-Afrika - een enorm inlands bekken dat er weinig uitnodigend uitziet - zijn meer dan 100 miljoen jaar oud. Het gebied herbergt een enorme variatie aan wilde dieren. De Kalahari strekt zich over een gebied van ongeveer 260.000 vierkante kilometer uit en is onderdeel van het Zuidafrikaanse tafelland. Het is in het droge seizoen bedekt met door de zon verdroogde vegetatie, maar kan zich verbazend snel herstellen.

Kenmerken van de woestijn

Hoewel de Kalahari steeds 'woestijn' genoemd wordt, is het eigenlijk beter om van 'half-woestijn' te spreken omdat de hoeveelheid neerslag groter is dan in echte woestijnen. De Kalahari vormt een groot plateau, ongeveer 500 tot 1500 meter boven de zeespiegel. De vlakte wordt slechts door een paar heuvels en oude, afgebrokkelde stukken rots onderbroken. In een aantal gebieden van de noordelijke Okavangodelta, vormen reusachtige termietheuvels een soort eilanden; ze zijn beter bestand tegen erosie dan de zachte zandige woestijngrond. Verspreid over de oppervlakte liggen zoutpannen.

Het klimaat

Anders dan in de Sahara, de enorme Afrikaanse woestijn ten noorden van de evenaar, valt er in de zomer in de Kalahari wel regen. Daardoor kon er zich ook een zeer gevarieerd leven ontwikkelen.
De regentijd duurt ongeveer vijf maanden gedurende de zomer van het zuidelijk halfrond, van oktober tot maart. In de hele woestijn regent het maar op bepaalde plaatsen en met onregelmatige tussenpozen. De grootste hoeveelheden, tot 45 cm, vallen in het noorden en oosten, minder dan de helft daarvan in het zuidwesten.
In april daalt de maandelijkse neerslag ook in de regenrijkste gebieden tot onder 2,5 cm en begint de winterdroogte. In september is de waterstand van de rivieren op zijn laagst, of is de rivier uitgedroogd. De luchttemperatuur in de woestijn kan tot 47 graden stijgen. Net als in alle woestijngebieden daalt de temperatuur 's nachts vaak drastisch. Vorst aan de grond is geen zeldzaamheid. Of wilde dieren kunnen overleven hangt van het klimaat af, want alleen bij voldoende regenval is er voedsel in overvloed.

Vegetatie

De plantenwereld in de Kalahari gaat in het noorden over in hoge savanne-bossen, in het drogere zuiden in struikgewas en steppen. In het noorden groeien grote baobabs, vijgen- en moerbei-bomen en de Afrikaanse ebbenboom. De bodem is grotendeels met gras bedekt. Hoe droger het land wordt, des te lager blijven de bomen. Grassen bedekken de bodem dan niet meer regelmatig, maar groeien in pollen. Toch kent veruit het grootste deel van de woestijn begroeiing. In de heetste landstreken kunnen alleen planten met hele diepe, knolvormig wortels of dikke stammen overleven. In de hele woestijn groeien her en der palmbomen; daar hebben planteneters samen met hun mest zaden gedeponeerd. Tijdens de regentijd krijgen planten met bloemen de kans om te kunnen bloeien.

Trek

De regenval in de Kalahari geeft de woestijn jaarlijks een compleet ander aanzien en beïnvloedt natuurlijk ook de dierenwereld. Water stort zich van het hoogland van Angola het dal in, de Okavango rivier in het noorden zwelt op en het water vormt uiteindelijk een drassige delta, een netwerk van vlakke meertjes en lagunes. Al snel is er vis in overvloed en talrijke vogels vliegen aan om voedsel te zoeken en te nestelen. De veranderingen in de woestijn zorgen voor geweldige migraties van grote groepen buffels, olifanten, springbokken, gnoes en zebra's; de dieren leggen in de loop van het jaar enorme afstanden af op zoek naar voedsel en water. In het vochtige jaargetijde trekken ze naar het zuiden, om de overstromingen uit de weg te gaan. In de droge tijd trekken ze weer naar het noorden op zoek naar het laatste beetje drinkbaar water.

Dieren in de Kalahari woestijn

ZOOGDIEREN: olifant, nijlpaard, gnoe, zebra, leeuw, springbok, spiesbok, kafferbuffel, baviaan, Kaapse Vos, bruine hyena, meerkat, springhaas, grote vleermuis, Afrikaanse dwergmuis, woestijnrat

VOGELS: kluut, aalscholver; kerk- en Afrikaanse visuil, Afrikaanse zeearend, zwarte reiger, reuzenreiger, roodhalsgans, grijze visser; ossenpikker; flamingo, nijlgans, groene duif, kroonkraanvogel, zwartvleugel-en witkopgier, plevieren, kroonkievit, schaarbek, jassana, steltlopers, struisvogel

REPTIELEN: krokodil, tjitjak, Afrikaanse eierslang, woestijnhagedis, python, dwergpofadder

ONGEWERVELDEN: termieten, loopkevers, mieren, eendagsvliegen, schorpioenen, pekelkreeftjes

VISSEN: snoekforellen, meervallen, muilbroeders, tijgervissen

De vorming van zoutpannen

Op verschillende plaatsen in de kalahari woestijn zijn droge zoutpannen of zoutmeren te vinden die tot de allervlakste bodemformaties behoren.
Zoutpannen worden door het klimaat gevormd en behoren tot de typische kenmerken van droge tot zeer droge gebieden.
Zoutpannen ontstaan op plaatsen waar gedurende eeuwen en eeuwen het land periodiek onder water stond en vervolgens weer, door verdamping van meer water dan er door neerslag bij komt droog is gevallen.
Veel rivieren en beekjes in de Kalahari voeren maar een korte tijd water; dat wil zeggen, alleen gedurende de regentijd. In het droge jaargetijde verdampt namelijk al het water.
Het water bevat allerlei mineralen en hoe verder stroomafwaarts, hoe geconcentreerder deze stoffen in het water zitten. Tenslotte verdampt al het water; maar de mineralen blijven achter en vormen de zoutkorst als oppervlaktelaag van het zoutmeer.

 
   

Poolgebieden



uw eigen startpagina


© copyright WorldwideBase 2005-2009