header orakel worldwidebase

 


 maak van deze website uw startpagina !
WorldwideBase
 Alle wwbase pagina's

 

Poststructuralisme

 

Terug naar filosofische strekkingen >>

  




 

 

 

 

 


 

 

 Tegen het midden van de twintigste eeuw waren er een aantal structurele theorieën over het menselijk bestaan in omloop. De Zwitserse linguïst Ferdinand de Saussure (1857-1913) suggereerde dat betekenis gevonden zou moeten worden in de structuur van een taal in plaats van in de analyse van individuele woorden.
Voor marxisten kon de waarheid van het menselijk bestaan begrepen worden door economische structuren. Psychoanalitici poogden de structuur van de psyche te beschrijven. In de jaren '60 poogde de structuralistische beweging, die zijn basis had in Frankrijk, de ideeën van Marx, Freud en De Saussure te synthetiseren. Zij vonden dat individuen vorm krijgen door taalkundige, sociologische en psychologische structuren waarover zijn geen controle hebben.
De Franse filosoof en historicus Michel Foucault (1926-1984), oorspronkelijk aangemerkt als structuralist, bleek de belangrijkste vertegenwoordiger te zijn geworden van de poststructuralistische beweging. Hij was het eens met de opvatting dat taal en maatschappij vorm krijgen via door regels geleide systemen, maar hij was het met de structuralisten op twee gebieden oneens. Ten eerste meende hij dat er geen onveranderde structuren bestonden die de menselijke conditie kunnen verklaren, en ten tweede vond hij het onmogelijk de situatie objectief te onderzoeken. Jacques Derrida ontwikkelde de zogeheten 'deconstructie' als een techniek voor het analyseren van teksten. Derrida, beïnvloed door Heidegger en Nietzsche, betoogde dat alle tekst dubbelzinnigheid bezit en dat hierom een uiteindelijke, complete interpretatie onmogelijk te bereiken is.
Poststructuralisme en deconstructie kunnen gezien worden als de theoretische formuleringen van de postmoderne gesteldheid. De moderniteit, die op intellectueel niveau met de Verlichting inzette, probeerde de wereld in rationele, empirische en objectieve termen te beschrijven. Dit veronderstelde dat de onontdekte waarheid blootgelegd moest worden, een manier om antwoorden te verkrijgen op de vraag omtrent het menselijk bestaan. Postmodernisme laat deze zekerheid niet zien - de rede zelf wordt nu gezien als een specifieke historische vorm.
Het postmoderne subject heeft geen rationele manier om een voorkeur te evalueren in relatie tot uitspraken over waarheid, moraal, esthetische ervaring of objectiviteit. Omdat de oude hiërarchieën omver zijn geworpen is er een nieuwe ruimte geschapen op de grenzen van het begrip; welke gedachtenmengsels hierin zullen samenkomen, kruisen en groeien, zal de toekomst ons leren.
 
   

People and society worldwidebase

 

 

  
 
uw eigen startpagina
© copyright Wisetogo 2006
Privacy Statement