Skara Brae - Groot-Brittannië
De Orkney eilanden, waar de overblijfselen van de neolithische nederzetting Skara Brae zijn, hebben een koud en winderig klimaat. Maar omstreeks drieduizend voor Christus was dat klimaat veel milder en werd er tarwe verbouwd.  De boeren die in kleine nederzettingen leefden, hielden ook vee en schapen. Ondanks hun agrarische bezigheden waren vissen en verzamelen nog heel belangrijk voor de dorpsbewoners om hun eetpatroon aan te vullen en een breed scala van werktuigen en huishoudelijke goederen te bezorgen.
De onder duizenden jaren zand bedolven huizen in Skara Brae (zie foto) kwamen na een zware storm in 1850 bloot. Verscheidene pogingen werden ondernomen om ze op te graven voordat de beroemde archeoloog G. Childe (1892-1957) in 1928 een volledige opgraving realiseerde. Hij liet een nauwgezet verslag van de hele vindplaats na, maar kwam niet tot een bevredigende datering. Skara Brae is een unieke en geïsoleerde nederzetting, dus zonder moderne technieken kon Childe niet voldoende parallellen met soortgelijke wel gedateerde sites vinden, om het dorp in de tijd te plaatsen. Hij was echter overtuigd dat de inwoners qua technologie en levenswijze neolithisch waren en moderne dateringsmethoden gaven hem gelijk.

Bougon - Frankrijk
Bougon (Deux-Sevres) maakt deel uit van een reeks megalithische begraafplaatsen in West-Frankrijk en is in de jaren veertig van de 19de eeuw door plaatselijke oudheidkundigen ontdekt en gedeeltelijk opgegraven. Het is één van de eerste neolithische locaties in de streek die archeologisch is opgegraven en vanaf 1972 gaat dit systematisch in het kader van langlopend project. Er zijn in totaal acht graftombes (zie foto), 'ganggraven', in vijf grafheuvels op de begraafplaats, die het hele Neolithicum in gebruik zijn geweest. In recente opgravingen zijn studies gemaakt van grond en stuifmeel om te proberen de leefomgeving en regionaal landschap ten tijde van de aanleg te reconstrueren. Met C14-datering zijn twee cairns in Bougon gedateerd op ongeveer 3.800 jaar voor Christus. Onderzoek van het aardewerk en het stenen materiaal heeft aangetoond dat de begraafplaats in het late Neolithicum, het hele derde millennium voor Christus, nog gebruikt werd. Megalithische begraafplaatsen zijn door hun uitgebreide stenen constructie essentieel voor archeologen om tot een beter begrip van de West-Europese neolithische culturen te komen.

Varna - Bulgarije
De eerste metalen in de neolithische economie waren koper en goud, waarschijnlijk doordat beide in de natuur voorkomen en zonder smelten of verhitten makkelijk kunnen worden gedreven. De vroegst bekende Europese metallurgie werd ontdekt op de Balkan en dateert van ongeveer 5.000 voor Christus. Archeologen noemen deze overgangsperiode meestal Kopertijd of Chalcolithicum in plaats van Bronstijd, omdat het voornaamste gebruikte materiaal nog steeds steen was en de kleine hoeveelheden gebruikte metalen waarschijnlijk alleen voor status en symbolische doeleinden waren bestemd, en niet voor praktisch gebruik. Toch is Varna, daterend van het vijfde millennium voor Christus, één van de spectaculairste begraafplaatsen in Oost-Europa. Ruim tweeduizend gouden artefacten zijn hier vanaf de ontdekking in 1972 gevonden, die voor een revolutie in het archeologische denken zorgde.