header zoogdieren


 maak van deze website uw startpagina !

WorldwideBase
Alle wwbase pagina's

 

Voorbeeld

 

Zoogdierenpagina klik hier >>>

 

Hydrodamalis gigas

Stam: Chordata Klasse: Mammalia Orde: Sirenia Familie: Dugongidae Onderfamilie: Hydrodamalinae

 

Een schedel van de Steller-zeekoe, uit het Hongaars Natuurhistorisch Museum.Steller-zeekoeien waren de grootste en enige die in koud water leefde van de wetenschappelijke orde 'Sirenia', waar ook de lamantijnen en doejongs toe behoren. Ze leefde in de rustige koude wateren rond de Kommandorskye and Blizhnie eilanden in de Beringzee. Fossielen bewijzen dat de verspreiding van de Steller-zeekoe ooit veel wijder was, met de kusten van Japan en Noord Amerika inbegrepen. Een prehistorische voorouder van de Steller-zeekoe was de Doejong Zeekoe (Hydrodamalis cuestae). Fossielen overblijfselen van deze prehistorische zeekoe zijn zo ver zuidelijk gevonden als de zuidelijke kust van CaliforniŽ (USA).

 

De bemanning van Vitus Bering's Schip de 'St. Peter', leed schipbreuk bij de kust van Kamchatka in begin November 1741. Een van hun was Georg Wilhelm Steller, de bioloog en dokter op Bering's expeditie. Tijdens de maanden dat Steller en de andere overlevende van de bemanning van Vitus Bering op wat later Bering Eiland genoemd zou worden verbleven, kon Steller heel wat informatie verzamelen over het gedrag van de Steller-zeekoe, maar ook tal van metingen van verschillende delen van de anatomie van de zeekoe. Bering's bemanning kon in augustus 1742 van het eiland ontsnappen, nadat ze een nieuwe boot hadden gemaakt van de wrakstukken van de 'St. Peter'. Steller publiseerde zijn observaties in 1751. Een andere uitgestoven diersoort die door Steller ontdekt was op Bering Eiland was de Beringaalscholver (Phalacrocorax perspicillatus).

 

Deze zeekoeien konden een lengte bereiken van ongeveer 7,9 meter. Gepubliceerde schattingen van het gewicht variŽren tussen de 5400 en 11196 kilogram. Ze hadden een heel groot middenlijf, een relatief kleine kop en een grote, platte, tweezijdig gelobde staart, zoals walvissen en de doejong. In de ruwe zee was het beschermd tegen rotsen en ijsblokken door hun dikke op schors lijkende zwarte huid (zie linkerfoto) en een 20 cm dikke vetlaag. De externe ooropeningen waren maar zo groot als een erwt, maar de interne oorbeenderen waren erg groot, zodat men aanneemt dat deze soort uitstekend kon horen, hoewel ze tijdens het eten vaak een boot compleet negeerde.

 

Steller-zeekoeien aten zeealgen die bij de oppervlakte liggen, zeegrassen, maar vooral zachte kelp. Ze hebben geen tanden en malen de planten daarom met de diep gegroefde keratine platen in de kaken. Seizoensgebonden voedselbeschikbaarheid kan een probleem zijn geweest voor de Beringzee populatie, omdat Steller individuen heeft beschreven die genoeg gewicht verloren in de wintermaanden zodat men de ribben en wervels zichtbaar werden onder de huid.

Er zijn maar een paar details bekend van het paargedrag van de Steller-zeekoeien. Steller beschreef hen als monogaam en paaractiviteiten bleken zich te concentreren vroeg in de lente. Jongen werden het hele jaar door geboren zien worden, maar de meeste geboorten vonden plaats vroeg in de herfst. Vrouwtjes kregen maar 1 kalf per keer en Steller leidde hier aan af dat de dracht iets meer dan een jaar duurde.

Steller-zeekoeien leefde in kuddes. In die kuddes leefde de jongen, mannetjes en vrouwtjes bij elkaar. De jongen werden in het midden van de kudde gehouden. Steller beschreef dat kuddeleden probeerde om de gevangen individuen te helpen. Stellers account van het gedrag van de dieren suggereert dat de band tussen paren heel sterk was. De dieren kwamen voor in koude rustige zeewateren voor dat rijk waren aan algen en zeegrassen. Steller schreef ook dat individuen of kuddes vaak te vinden waren bij mondingen van zoetwater beekjes of rivieren, dit suggereert dat Steller-zeekoeien geen zeewater konden drinken. Individuen waren de meeste tijd bezig met eten en rusten. Ook konden de dieren volgens Stellers beschrijvingen maar 4-5 minuten onderwater blijven met hun kop. Deze zeekoeien bewogen zich langzaam voort en waren niet bang voor mensen.

 

Het vlees van deze zeekoeien werd vaak als vergelijkbaar met kalfsvlees beschouwd en was veel langer houdbaar dan alle andere beschikbare vleesbronnen in die tijd. Het vet zou smaken naar zoete amandelolie. De bemanning van Bering doodde hun eerste Steller-zeekoe pas 6 weken voordat ze van het eiland af konden komen in augustus 1742. Het vlees was cruciaal om hun kracht aan te sterken tijden de laatste fasen van het bouwen van hun nieuwe boot. De bemanningen van andere schepen die daar arriveerde slachtte de zeekoeien gewetenloos af voor het vlees en vet van deze dieren gebaseerd op de informatie van Stellers beschrijvingen. Ook huidenjagers kwamen naar het gebied. Maar een op de vijf Steller-zeekoeien die geraakt werd met een harpoen of geweer kregen ze te pakken, maar de meerderheid ontsnapte alleen maar om dood te gaan op zee aan hun verwondingen. De ontdekkingsreiziger Martin Sauer beschreef in 1768 in zijn journaal de dood van de laatste bekende Steller-zeekoe. Dus maar 27 jaar nadat Steller deze unieke zeekoeien voor het eerst zag, stierf de Steller-zeekoe uit.

In deze tijd lijkt de Steller-zeekoe bijna een gefantaseerd dier, maar Steller's beschrijvingen en een paar intacte geraamten, schedels en stukken huid die bewaard zijn gebleven in musea bewijzen dat dit fantastische dier ruim 200 jaar geleden echt geleefd heeft in de Beringzee.

Helaas genoeg worden sommige van de dichtste verwanten van de Steller-zeekoe, zoals doejong en de florida-lamantijn, nu ook met uitsterven bedreigd. De populaties van deze dieren nemen in aantal af door de vervuiling, sterfte die veroorzaakt wordt door de propellers van de buitenboordmotoren van boten en door verlies van leefgebied veroorzaakt door de mens.
 

 
   

footer zoogdieren

© copyright WorldwideBase 2005-2009

Steller-zeekoe